Xôi gà Năng Yên
  • Cập nhật: 03/07/2019
  • Lượt xem: 74 lượt xem

Trong cỗ cầu lễ hội đền Năng Yên từ bao đời nay vẫn vậy, không thể thiếu ván xôi gà.

Lễ cầu cúng tại đền Năng Yên vào dịp này diễn ra nhộn nhịp từ mờ sáng đến nửa đêm, chẳng cứ gì nhân dân trong xã, trong huyện mà rất nhiều du khách thập phương, mỗi năm hàng vạn lượt người chảy hội về đây không lúc nào ngớt, với khoảng trên 200 cỗ gà. Trong cỗ cầu từ bao đời nay vẫn vậy, không thể thiếu ván xôi gà.

Cái cách chọn gạo xôi và gà làm lễ hết sức cầu kỳ. Gà làm lễ cầu được tuyển chọn chăn nuôi từ nhiều tháng trước. Gà nuôi hoàn toàn bằng cám ngô, cám gạo xay nhỏ, nấu kỹ, trộn rau các loại, con nào con nấy béo mập, chắc nịch. Gà trống phải thành ngạnh tuyền sắc, màu sắc không được lẫn lông gà trắng, lông gà mơ, màu tím hay đỏ cũng được nhưng phải dậy màu. Chân gà yêu cầu vàng tuyền, không có vết sẹo, móng phải đủ. Riêng mào gà nhất thiết nom phải sống động, uy nghi, trang trọng, càng nhìn càng thấy tươi rói như soi được bóng, in được hình. Đuôi dài cong, lông óng mượt... Những con gà làm cỗ cầu được nuôi riêng, gà trống chưa đạp mái. Riêng gà của ban khánh tiết sau khi xin âm dương nếu được thì mới tiến hành cắt tiết, vặt lông rồi mổ. Sau khi gà được mổ, trước khi luộc các cụ còn cầu kỳ làm một bộ khung nan. Một nan luồn ngang sống lưng uốn cong 2 cánh gà để tạo dáng phượng bay, hai nan khác luồn song song 2 bên, bắt đầu từ cẳng gà, qua cánh lên đầu gà. Cách làm như vậy tạo cho đầu gà thẳng, chân duỗi. Khi luộc dùng nồi to, rộng cỡ từ 60 đến 100, đồng thời gẩy lửa đun nước ở một nồi khác cũng to, rộng như vậy; lúc nước chuẩn bị sôi, mọi người thay nhau dùng muôi múc nước sôi trong nồi dội lên thân thể gà trong nồi bên cạnh. Cứ thế cho tới khi gà thực sự chín thì thôi. Gà vớt ra được rửa nước lã ngay, rửa xong chờ nguội tháo bộ khung. Cỗ gà còn có 3 kg gạo xôi trắng, một lít rượu trắng.

Sau lễ cầu cúng, tất cả khách thập phương đều được ban quản lý nhà đền mời ở lại dự thụ hưởng lễ vật cầu may. Ngoài việc được thụ lộc, nếm thử xôi gà tại lễ hội đền Năng Yên cũng là một trải nghiệm ẩm thực khó quên với bất kỳ vị khách nào.